De laatste der lijststemmen?

Brengen we zondag voor de laatste maal een lijststem uit? Arne Vandendriessche (plaats 4 Vlaams Parlement) & Vincent Van Quickenborne (lijstrekker Kamer) – beide Open Vld-kandidaten – hopen van wel.

foto jpeg arne en qTijdens het campagnevoeren vroegen we ons af waarom de lijststem eigenlijk nog bestaat. Buiten een historische konden we maar één andere (bestaans)reden bedenken. Misschien helpt de lijststem om meer vrouwen in het parlement te krijgen? Maar neen, na onderzoek blijkt dit niet te kloppen. De Raad Van Gelijkheid Tussen Mannen en Vrouwen berekende het al in het jaar 2000. De lijststem houdt vrouwen net uit het Parlement. Dus dat is het niet. Waarom dan wel? Toch niet om politici met weinig charisma en aantrekkingskracht in het Parlement te houden?

‘Saaiere’ politici die goed werk verrichten achter de schermen, de dossiervreters, de backbenchers zoals ze ook worden genoemd. Zouden die op eigen kracht moeilijk verkozen geraken?

Wij denken van niet. Niet meer. De media zorgen er tegenwoordig voor dat ook zij genoeg aandacht krijgen. De rapporten van de verschillende media helpen hierbij.

Parlementsleden met goede ‘punten’ krijgen daarvoor steevast media-applaus. De kiezer kan deze harde werkers belonen. En zullen dat ook doen. De lijststem hebben ze niet meer nodig.

Mensen stemmen meer en meer op mensen. Op een ‘kop’ of een naam. Maggie De Block is het levendige bewijs. Van hard werkende parlementslid tot geliefkoosd staatssecretaris. En dat zonder de lijststem nodig te hebben.

Even kort schetsen wat een stem op de lijst juist doet. Artikel 172 van het Kieswetboek bepaalt dat de toekenning van de lijststemmen door overdracht gebeurt. “Aan het totaal van de naamstemmen die door de eerste kandidaat zijn behaald, wordt dit aantal toegevoegd, voor wat nodig is om het verkiesbaarheidscijfer van de lijst te bereiken.”

Een lijstrekker haalt praktisch altijd genoeg voorkeurstemmen om zelf zijn/haar zitje te bemachtigen. Dit systeem is vooral nefast voor iemand die er (net) achter komt. Die persoon kan heel moeilijk een zitje bemachtigen. Zelfs niet met een persoonlijke score die beter is dan iemand die van ‘de pot’ kan snoepen.

Dit klopt toch niet? Waren houden we dit achterhaald systeem?

Laten we het gewoon vereenvoudigen. Diegene met de meeste voorkeurstemmen gaat naar het Parlement. Simpel en eerlijk. Net als ons Maggie.